Voordat u kunt reduceren of compenseren, moet u weten waar uw uitstoot vandaan komt. Een CO₂-voetafdruk — ook wel emissie-inventaris of carbon footprint — geeft u een overzicht van alle broeikasgasemissies die direct of indirect aan uw bedrijfsactiviteiten zijn toe te schrijven.
Scope 1, 2 en 3: de basis
De internationale standaard is het GHG Protocol Corporate Standard. Dat onderscheidt drie scopes:
- Scope 1 — Directe uitstoot: uw eigen verbrandingsprocessen (gasverwarming, eigen voertuigen op fossiele brandstof, productiemachines).
- Scope 2 — Indirect via ingekochte energie: elektriciteitsgebruik, warmte, stoom.
- Scope 3 — Alle overige ketenuitstoot: zakenreizen, woon-werkverkeer, inkoop van grondstoffen en producten, vervoer door derden, afvalverwerking.
Welke data hebt u nodig?
Voor een basisberekening (scope 1 en 2) hebt u nodig:
- Energierekeningen: aardgasverbruik in m³ of kWh, elektriciteitsverbruik in kWh
- Brandstofverbruik van bedrijfsvoertuigen: liters benzine, diesel of LPG per jaar
- Type en hoeveelheid koelmiddelen (indien van toepassing)
Voor scope 3 is de dataverzameling complexer. Begin met de categorieën die het zwaarst wegen: ingekochte goederen en diensten, transport, en zakenreizen.
Emissiefactoren
Elke energiebron of activiteit heeft een emissiefactor: hoeveel kg CO₂e wordt uitgestoten per eenheid. In Nederland zijn betrouwbare emissiefactoren beschikbaar via de CO₂-Prestatieladder (SKAO), het IPCC, en het Nationaal Milieu Kompas.
Een vuistregel voor kantoororganisaties: 70–80% van de uitstoot zit in scope 3 — inkoop, dienstreizen en het energieverbruik van medewerkers thuis.
Tools en methoden
Er zijn meerdere aanpakken:
- Spend-based methode — u rekent emissies terug via uitgaven aan leveranciers. Snel, maar minder nauwkeurig.
- Activiteitsdata-methode — u meet de daadwerkelijke fysieke activiteit (kWh, liter, km). Nauwkeuriger, maar vergt meer data.
- Hybride aanpak — combinatie van beide. Meest gebruikt in de praktijk.
Voor MKB zijn er laagdrempelige tools zoals de CO₂-calculator van MVO Nederland, de CO₂-Prestatieladder-tool, of sectorspecifieke methoden via brancheorganisaties.